Ken je zo’n moment waarop je je realiseert dat je de sleutel hebt gevonden die past bij het kind? Ik wel. Euforie. Het was tijdens de rekenles en Tim was klaar met zijn werk. Hij had nog netter geschreven dan ooit. Toen hij het mij liet zien, raakte ik even zijn schouder aan om hem een compliment te maken. Meteen trok hij zijn schouder weg. ‘Interessant dacht ik’. Ik ging door de knieën en kwam op ooghoogte, en terwijl ik Tim aankeek, met mijn handen losjes op de tafel gaf ik hem het compliment. Het kwam binnen. Tim straalde.

Een ander moment was met Noah, de hele dag stilzitten op een stoel was niet zijn sterkste kant zullen we maar zeggen. Zittend op de hoek van de voorste rij kwamen er regelmatig allerlei geluiden uit zijn richting. Van vallende spullen tot geneuriede liedjes of een wippende stoel. Die ochtend ook, veel onrust. Ik had het al een paar keer benoemd aan zijn tafeltje: ‘ik zie dat het lastig voor je is om je te concentreren, maar zet ‘m op, je kunt het!

Tot dat magische moment dat ik even achter hem stond en mijn beide handen op zijn schouders legde en helemaal niets zei. Er gebeurde iets, ik voelde hem onder mijn handen ontspannen. De rust kwam terug. Het stoeltje klapte op de grond, Noah boog zich met hernieuwde ijver over zijn schrift en ging als een speer. ‘Het is waar, die theorie klopt!’ ‘Hier ga ik meer mee doen’.

Emotionele liefdestank

Even daarvoor had ik een interessant boek gelezen: ‘de vijf talen van de liefde.’ Geschreven door Gary Chapman en Ross Campbell. Beide auteurs zijn er van overtuigd dat we allemaal een liefdestank hebben. Een emotionele wel te verstaan, en ja, die moet gevuld blijven willen we ons geliefd voelen, en gemotiveerde en veerkrachtige mensen zijn.

Verder is het volgens hen zo dat elk mens, en dus ook ieder kind een eerste liefdestaal heeft. Dat is de manier waarop hij of zij de liefde het beste verstaat. Door de juiste liefdestaal te spreken, namelijk de taal die jouw partner of kind het beste verstaat, kun je hen helpen jouw liefde beter te ervaren. Inmiddels is het boek ‘de vijf talen van de liefde van kinderen’ uitgegeven, dat zich specifiek op kinderen richt.

Vijf talen

Interessant zul je misschien zeggen, maar hoe vul je die liefdestank dan precies en wat zijn die talen dan? De auteurs werken in hun boek vijf manieren uit om de ander te laten weten dat je van hen houdt. Er zijn volgens hen vijf zogenaamde liefdestalen:

– Lichamelijke aanraking
– Positieve woorden
– Tijd en aandacht
– Cadeaus
– Dienstbaarheid

Kinderen (en ook volwassenen) hebben in principe alle vijf de manieren van liefde nodig, maar het is goed om in te steken op de zogenaamde eerste liefdestaal als je de ander wilt helpen jouw liefde beter te ervaren. We gaan even inzoomen op hoe die liefdestalen nu precies tot uiting komen.

Lichamelijke aanraking

Samantha zit in groep vijf en haar ouders zijn onlangs naar een andere stad verhuisd. ‘Afgelopen jaar was een moeilijk jaar. Ik moest verhuizen en nieuwe vriendjes maken. Op mijn oude school kende ik iedereen en zij kenden mij.’ Toen we haar vroegen of ze, doordat haar ouders haar van haar oude school en uit haar oude dorp hadden weggehaald, ooit het gevoel had gehad dat zij niet van haar hielden, antwoordde Samantha: ‘Oh nee, ik had nooit het gevoel dat zij dat expres deden. Ik weet dat zij van mij houden omdat ze me altijd extra veel knuffelen en kussen. Ik wilde dat we niet hadden hoeven verhuizen, maar ik weet dat papa’s werk belangrijk is’.1

Samantha voelde zich geliefd door haar ouders. Niet zozeer om wat ze tegen haar zeiden, maar door de knuffels en de kussen die ze van hen ontving. Deze manier om liefde te uiten, bereikte haar emotionele liefdestank en vulde die waardoor zij zich geliefd wist in een moeilijke situatie. Het gaf haar de veerkracht om met de nieuwe school en situatie om te gaan. Andere vormen die onder lichamelijke aanraking vallen zijn bijvoorbeeld een moeder die een arm om haar kind heen slaat in de begeleiding van het huiswerk, een moeder die een kind op schoot neemt tijdens het voorlezen. Of een vader die zijn zoontje in de lucht gooit of een dansje doet samen met zijn dochter. Als leerkracht kun je denken aan een hand op de schouder, een high five of hand shake als je ’s ochtends bij de deur van je lokaal staat en je leerlingen begroet.

Toen ik ontdekte dat de liefdestaal van Noah lichamelijk aanraking was, was dat echt een gouden uitvinding. In plaats van dat ik hem met woorden hem (die lang niet altijd aankwamen) zorgde ik dat ik een hand op zijn arm legde of twee handen op zijn schouders als ik met hem communiceerde. Noah vond dat zichtbaar prettig, voelde zich gezien en werd er rustig van.

Positieve woorden

Het geven van een compliment over het proces en niet perse over een goed resultaat, het uiten van een liefdesuiting zoals ‘ik houd van je,’ of een liefdevolle bemoediging ‘ik weet dat je dit kunt.’ Het valt allemaal onder de noemer positieve woorden. Tedere en liefdevolle woorden, prijzende en bemoedigende woorden zeggen eigenlijk allemaal: ‘ik geef om je.’ Zulke woorden zijn als zachte, warme regen voor de ziel; zij voeden de innerlijke zekerheid en het gevoel van eigenwaarde van het kind.

Ook al zijn deze woorden snel uit te spreken, ze worden niet snel vergeten. Een kind plukt zijn leven lang vruchten van positieve woorden. Aan de andere kant kunnen scherpe woorden, die vanuit een kort moment van frustratie voortkomen, de zelfwaarde van een kind beschadigen en hem doen gaan twijfelen aan zijn kunnen. Kinderen denken dat wij menen wat wij zeggen. De volgende eeuwenoude Hebreeuwse spreuk is niet overdreven: woorden hebben macht over leven en dood.’2

Alle kinderen varen dus wel bij positieve woorden, maar voor sommige kinderen is zijn positieve en bevestigende woorden de manier waardoor zij zich het meest geliefd voelen. Tim in mijn voorbeeld, hij hield niet zo van lichamelijke aanraking om welke reden dan ook, maar toen ik hem op ooghoogte een compliment gaf met mijn woorden kwam het aan, met een stralende Tim als gevolg.

Tijd en aandacht

Veel kinderen hebben grote behoefte aan onverdeelde aandacht en tijd van hun ouders (en andere opvoeders). Het is zelfs zo dat wangedrag van kinderen meestal een poging is om meer tijd met mama of papa door te brengen. Zelfs negatieve aandacht is in de ogen van het kind beter dan geen aandacht.3 

Kinderen die deze taal als eerste liefdestaal hebben, zijn de kinderen die steeds bedelen om alleen met jou te spelen of alleen met jou samen te zijn. Het kind wil bijvoorbeeld met je mee naar de kapper, een voetbalwedstrijd of samen de auto wassen. Het gaat hem/ haar niet om de activiteit, maar om de tijd samen en aandacht die het dan van jou krijgt. Denk als leerkracht aan het kind dat elke pauze naast je bureau komt staan en je even wilt spreken. Of het meisje dat je vraagt om samen op het plein iets te doen. Het jongetje dat uit school langer blijft rondhangen en samen met jou allerlei klusjes wil doen omdat hij zo geniet van de exclusieve tijd en de aandacht die hij daardoor van jou krijgt.

Cadeaus

Cadeaus gegeven in combinatie met de andere liefdestalen; komen bij kinderen die deze vorm als eerste liefdestaal hebben, enorm binnen. Zij zullen die teddybeer die ze kregen bij de terugkomst van ouders van een vakantie hun hele leven bewaren en zien als een liefdestrofee. Deze kinderen zullen je precies kunnen vertellen wanneer ze welke cadeau hebben gekregen en hoe blij hij of zij ermee is. Het geven en ontvangen van cadeautjes kan een krachtige uiting van liefde zijn, op het moment dat ze gegeven worden en zelfs nog jaren erna.4 

Het gaat niet zozeer om de grote van het cadeau als wel om dat wat het emotioneel doet bij kinderen die dit als eerste liefdestaal zien, ze voelen zich geliefd. Mama of papa heeft aan hen gedacht en iets voor hen meegenomen. Zij voelen zich geliefd en zullen de cadeautjes in hun kamer uitstallen als bewijzen van liefde.

Dienstbaarheid

Deze taal uit zich door het dienen en zorgen voor de ander. Sommige kinderen voelen zich extra geliefd als hun moeder of vader de tafel voor hen dekt in de ochtend, een lekker ontbijtje voorzet, en het zo gezellig voor hen maakt. Of denk aan die vader die samen met het kind de lekke band plakt of altijd klaar staat om zijn zoon of dochter op te halen of weg te brengen. Je kunt bij deze taal van liefde ook denken aan de moeder die haar kind lekker verwent door een taakje (afwasbeurt) dat het kind moet doen overneemt. Of neem de vader die het speelgoed dat kapot ging repareert.

De kinderen die dienstbaarheid als eerste liefdestaal hebben, voelen zich op die manier geliefd. Er is wijsheid nodig bij deze liefdestaal. Het is wel belangrijk dat je niet alles overneemt van het kind en zo de groei in zelfstandigheid en bekwaamheid van het kind belemmert. De andere kant is dat het ook weer een voorbeeld functie heeft: ‘Wanneer u echter door dienstbaarheid uw liefde aan uw kinderen toont door dingen voor hen te doen doe ze misschien nog niet zelf kunnen, geeft u een voorbeeld.’5 

Tot slot

Vijf manieren om liefde te uiten en te ontvangen. Het interessante is dat we er vaak van uitgaan dat de manier waarop we zelf liefde ervaren ook de liefdestaal is voor die ander. Voel je je bijvoorbeeld geliefd als een ander iets voor je doet en jou helpt (dienstbaarheid)? Dan zul je geneigd zijn dat zelf ook aan anderen te geven. Dat zie je ook terug bij kinderen. Wat ze geven aan de ander is vaak de sleutel tot hun eigen liefdestaal. Heel handig om erachter te komen voor jou als leerkracht zodat je goed kunt aansluiten bij jouw leerlingen en hen zo kan helpen in het gevuld houden van hun emotionele liefdestank. Kinderen die zich geliefd voelen door een goed gevulde emotionele liefdestank hebben namelijk alle potentie om tot volle bloei te komen en zich te ontwikkelen tot geliefde, veerkrachtige, en gemotiveerde volwassenen.

Leonora de Kloet

Bronvermelding: 

Citaat uit: De vijf talen van de liefde van kinderen, Gary Chapman en Ross Campbell, blz. 33.
Citaat uit: De vijf talen van de liefde van kinderen, Gary Chapman en Ross Campbell, blz. 49.
Citaat uit: De vijf talen van de liefde van kinderen, Gary Chapman en Ross Campbell, blz. 64.
Citaat uit: De vijf talen van de liefde van kinderen, Gary Chapman en Ross Campbell, blz. 77.
Citaat uit: De vijf talen van de liefde van kinderen, Gary Chapman en Ross Campbell, blz. 93.

🌐 Home – Sparkles training & coaching
👩🏻‍🎓 Leonora de Kloet | LinkedIn

Meer weten?

The 5 Love Languages of Children – Gary Chapman, Ross Campbell (Summary)