Categorie: lesgeven

Ingeschatte leestijd: 4 minuten

Inhoudsopgave

Gerelateerde artikelen

Les ideeën voor het basisonderwijs

Les ideeën voor het afsluiten van het schooljaar en om mee te starten Het einde schooljaar is in zicht en dat betekent afronden met je groep en team. In dit blog geef ik een aantal leuke les ideeën in het basisonderwijs mee die in je voorbereiding voor het nieuwe...

Basisschool startgesprekken voor relatieopbouw en betrokkenheid

Het is belangrijk om het nieuwe schooljaar straks goed met ouders te starten. Inmiddels zijn veel scholen een zogenaamd startgesprek met ouders gewend. Soms met de leerling erbij, vaak nog zonder. Maar hoe voer je nu een startgesprek? En wanneer is die effectief? Na...

Pedagogisch leiderschap: essentiële strategieën voor een fijne klas

‘Het geheim’ van een fijne klas Wanneer ik terugblik op mijn carrière als leerkracht tot nu toe, dan is HET GEHEIM van een fijne klas volgens mij dat je jezelf, je leerlingen en de lesstof goed kent. Verder is de regel ‘Zeg wat je doet en doe wat je zegt’ ook een...

7 redenen waarom handvaardigheid op school belangrijk is!

De onmisbare rol van handvaardigheid in de ontwikkeling van kinderen Handvaardigheid, of de vaardigheid om met je handen te werken, speelt een cruciale rol in de ontwikkeling van kinderen. Het is meer dan alleen knutselen of creatief bezig zijn; het is een essentiële...

De kracht van geluk: positieve psychologie in het klaslokaal

Maak van elke dag een Lievelingsdag! Gelukskunde op de basisschool. In deze blog wordt het onderwerp "positieve psychologie" in kaart gebracht. Weer een vak erbij? Je hebt een klas met 30 kinderen. Je rooster zit vol met taal, rekenen, Engels en wereldoriëntatie. En...

Boost je vitaliteit door herstelmomenten

Altijd 'Aan'? Pauzeer om te presteren! Leef je van vakantie naar vakantie en word je steeds in het weekend of in de vakantie ziek omdat je de rest van de tijd over je grenzen gaat? Herkenbaar? Regelmatige herstelmomenten inbouwen kan helpen om je vitaliteit te...

Feedback: de sleutel tot persoonlijke en professionele groei

Feedback in huiselijke kringen De afgelopen tijd heb ik aan enkele collega’s gevraagd mij te voorzien van feedback. Deze terugkoppeling kan een krachtig middel zijn om jezelf en/ of anderen op het juiste spoor van reflectie en ontwikkeling te zetten. Zo geef ik...

Wat is de MatriXmethode?

Opruimen met de Matrixmethode Heb jij je hoofd al opgeruimd?  Dacht of las jij ook ‘kamer’ in plaats van het woord ‘hoofd’? Ja, even je kamer opruimen is een opdracht die we allemaal kennen!  Maar ruim jij ook wel eens je hoofd op? In deze blog lees je hoe jij je met...

Wat is bewegend leren?

De kracht van bewegend leren Wat is bewegend leren en waarvoor is het goed? Het thema Bewegend Leren wordt binnen de schoolgemeenschap steeds populairder en dit is met een goede reden. Want bewegen tijdens het leren, werkt! Bewegend leren doe je door verschillende...

10 handige klassenmanagement tips

‘Klassenmanagement: De sleutel tot een leuke en effectieve klas ervaring’ Oké, lieve (basisschool)docenten, laten we het even hebben over klassenmanagement tips. Je weet wel, dat magische ingrediënt dat ervoor zorgt dat je klaslokaal soepel loopt, je leerlingen...

Uitgelichte artikelen

Naamswijziging ABCopschool: persbericht

Van ABCopschool naar Tip Met gepaste trots willen we met je delen dat we verder gaan onder onze nieuwe bedrijfsnaam: Tip b.v. Deze naamswijziging resoneert beter met de bijdrage die we de komende jaren in het basisonderwijs willen leveren en is bovendien makkelijker...

Welzijn in het onderwijs

Welzijn op Het Spectrum Het spectrum is een school in Delfgauw met het vignet welbevinden. Er heerste op de school gedurende langere tijd onderhuidse onrust en pestgedrag. Met een schoolbreed plan- met betrokkenheid van de ouders- is hiervan werk gemaakt. Het...

Taalvorming: de kunst van communicatie door het leven heen

Taal bewust: hoe verweven is taal met ons leven? Bij levensbedreigende situaties vragen we ons af: hoe lang kan een mens zonder eten of drinken? De vraag hoe lang een mens zonder taal kan wordt niet gesteld. Maar hoe groot is het aandeel van taalvorming in ons leven?...

Ingeschatte leestijd: 4 minuten

De kracht van formatief toetsen

Formatief toetsen

Het onderwijssysteem in Nederland is ingericht met toetsen. Hiermee wordt de ontwikkeling van de leerling of student vastgelegd of deze de kennis en vaardigheden over een lange of korte periode beheerst. In dit blog gaan we in op formatief toetsen. Wat is het? Waarom kun je het toepassen? En wat levert het jou en de leerlingen/studenten op?

Wat betekent formatief toetsen?

Voordat ik verder inga op het formatief toetsen, wil ik het verschil uitleggen tussen summatief en formatief toetsen. Bij summatief toetsen wordt er prestatiegericht getoetst. Het is een meting of de opgedane kennis of vaardigheden worden beheerst en is vaak voor een eindbeoordeling of eindcijfer. De leerling of student kan voor summatieve toetsen leren en de leerkracht of docent heeft de beslissing met een goed/fout beoordeling of de toets succesvol of onvoldoende wordt gemaakt.

Maar wat gebeurt er als je ervoor kiest om formatief te toetsen? Bij formatief toetsen, geef je de leerling of student de gelegenheid om de toets vooraf te maken of lesstof dat aan bod komt vooraf of gedurende de lesperiode te bespreken of te laten zien. Formatief toetsen is ook mogelijk door middel van observaties, dialoog en open vragen stellen. Dit zijn verschillende methoden die je veel inzicht geven in de ontwikkeling van je leerlingen of studenten. 

Formatief toetsen in de praktijk

In de praktijk paste ik formatief toetsen toe op het vak rekenen. Om alle leerlingen erbij te betrekken, liet ik ze de bloktoets zien vóór het nieuwe blok. Zonder uitleg moesten ze aangeven of ze de opgaven begrepen. Leerlingen plaatsten zichzelf in instructiegroepen door hun hand op te steken. Ik gebruikte mijn eigen rekenplan om deze gegevens te noteren.

De rekengroep die tot de plusgroep behoorde, maakte de bloktoets vooraf. Ik keek deze onderdelen (summatief) na en kreeg zo inzicht welke leerling nog wel instructie nodig had en welke leerling door kon met verdieping of verrijking. Ik hield met deze leerlingen altijd een feedback gesprek. Zij konden hun antwoorden op de toets toelichten en ik kon feedback terug geven bij opgaven die voldoende of nog onvoldoende waren gemaakt. Een win win voor beide partijen.

Voordelen en mogelijkheden 

Formatief toetsen geeft dus zowel jezelf als de leerling/student het inzicht wat deze al wel zou kunnen en wat nog niet. Het motiveert de leerling of student vooraf te kunnen laten zien wat het al beheerst en wakkert intrinsieke motivatie aan om het nog niet beheerste lesstof wel te leren. Feedback geven en krijgen speelt hierbij nog wel een belangrijke rol. Anders blijft het summatief toetsen en wordt het uiteindelijk de beoordeling van de leerkracht of docent die beslist of de lesstof wel of niet wordt beheerst. Leerlingen en studenten kunnen dit prima zelf aangeven als hier sturende feedback tegenover staat en je als leerkracht/docent ervoor open staat je instructieprogramma hierop aan te passen. 

Als je ervoor kiest om formatief toetsen in te zetten in je lesprogramma kun je veel kanten op. Je hebt methodegebonden toetsen die houvast geven en uitkomen op wat er daadwerkelijk summatief getoetst moet worden. Dit is dan aan het eind van een blok of cyclus. En het bespaart je een hoop voorbereidingstijd om zelf een toets te maken. Toch zijn kleine overhoringen, spelletjes, zelfbedachte vragen/toetsen of opdrachten ook formatief in te zetten om na te gaan of je leerlingen en studenten de leerstof beheersen. Blijf altijd met ze in gesprek en voorzie ze daarbij van de juiste feedback en een compliment!

geschreven door: Manon Westerhuis

Meer weten over Manon Westerhuis?

Klik hier en lees het verhaal van Manon Westerhuis.

Meer over Tip Onderwijs

Wil jij meer artikelen lezen? Bekijk onze kennisbank.

Meer weten over Tip Onderwijs? Bekijk de over ons pagina.

Op zoek naar een nieuwe onderwijs uitdaging? Bekijk onze vacatures.

 

Dit artikel is geschreven door:

Manon (Jansen) Westerhuis
Op: 12 april 2024

Reacties

0 reacties

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *