Ingeschatte leestijd: 3 minuten

Naam auteur: Femke Rau

Inhoudsopgave

Gerelateerde artikelen

Waarom activerende opdrachten beter blijven hangen

Ze luisteren aandachtig. Ze knikken instemmend. En toch blijkt een dag later dat veel van de uitleg alweer is weggezakt. Voor veel leerkrachten en pedagogisch professionals is dit een herkenbaar beeld. Hoe kan het dat kinderen soms zo weinig lijken te onthouden,...

De kracht van betekenisvolle thema’s binnen het onderwijs.

In een wereld vol prikkels en snelle informatie hebben kinderen meer dan ooit behoefte aan diepgang, verbinding en betekenis. Thema’s bieden een krachtige manier om die behoefte te vervullen. Ze vormen de rode draad in het leren, zorgen voor samenhang tussen vakken en...

Van presteren naar leren

Met plezier werken aan voeding, beweging en mentale gezondheid Waarom zouden we kiezen tussen leren of plezier, als het ook samen kan? Vanuit Foodies & Family zien wij dat het beide kan: van presteren naar leren! Onze drie pijlers: voeding, beweging en mentale...

De talen van de liefde

Ken je zo’n moment waarop je je realiseert dat je de sleutel hebt gevonden die past bij het kind? Ik wel. Euforie. Het was tijdens de rekenles en Tim was klaar met zijn werk. Hij had nog netter geschreven dan ooit. Toen hij het mij liet zien, raakte ik even zijn...

Levendig leren, dé basis in de kleuterklas

“Wat is levendig leren, dan?”, hoor ik je denken. Levendig leren heeft als uitgangspunt: Het kind wil zelf gaan ontdekken doordat de omgeving zo ingericht is, dat het rust en duidelijkheid geeft, en interesse opwekt.   Rust & duidelijkheid Oude vertrouwde...

Wat is thematisch onderwijs?

Onderwijs met een rode draad: de kracht en kansen van thematisch werken. Wat is Thematisch onderwijs? Het wordt steeds meer populair binnen de basisscholen. Hoewel het over het algemeen in de groepen 1 en 2 al een bekende manier van werken is, zien we deze vorm steeds...

Thematisch werken in de basisschool, niets nieuws onder de zon?

Wat is thematisch werken? In dit artikel kan je over een stukje geschiedenis lezen. Wat is er veranderd in de loop van de jaren? Gaan we zien dat er niets is achterhaald? Bouwen we voort op een bekend thema? Wat komen we nu in de praktijk tegen en waarom is thematisch...

Differentiëren in het daltononderwijs

Iedere leerling op zijn eigen manier laten groeien Eén van de mooiste en meest uitdagende onderdelen van het daltononderwijs is dat leerlingen verantwoordelijkheid krijgen over hun eigen leerproces. Maar hoe zorg je ervoor dat dit ook echt werkt voor ieder kind? Want...

Ecologische Pedagogiek

Waarom de ecologische pedagoog meer weg heeft van Pocahontas dan van een onderwijskundige Ken je dat gevoel? Dat je als docent denkt: "Waarom luisteren ze niet gewoon?" en de kinderen op hun beurt denken: "Waarom luisteren zij nooit naar ons?" Welkom in het leven van...

Daltononderwijs: Onderwijs voor iedereen!

Als je ooit een kijkje hebt genomen op een Daltonschool, is het je vast opgevallen dat leerlingen leren om zelf de regie te nemen over hun leerproces. Tijdens de taakuren werken ze zelfstandig aan hun eigen taken en maken ze hierin bewuste keuzes, met de taak als...

Uitgelichte artikelen

Close reading in het basisonderwijs

Veel leerkrachten herkennen het probleem. Begrijpend lezen staat op het rooster, maar het enthousiasme ontbreekt. Teksten zijn lang, sluiten niet altijd aan bij de belevingswereld van kinderen en de lessen voelen voorspelbaar. Leerlingen leren vooral trucjes: ´´Zoek...

Van PO naar VO

Van juf naar mevrouw: mijn stap naar het VO Na bijna 10 jaar werken in het basisonderwijs, wat ik heb met veel plezier heb gedaan, zet ik een nieuwe stap in mijn onderwijs carrière. Met een hoop kennis, ervaring en een master in technologie op zak word ik docent...

Naamswijziging ABCopschool: persbericht

Van ABCopschool naar Tip Met gepaste trots willen we met je delen dat we verder gaan onder onze nieuwe bedrijfsnaam: Tip b.v. Deze naamswijziging resoneert beter met de bijdrage die we de komende jaren in het basisonderwijs willen leveren en is bovendien makkelijker...

Welzijn in het onderwijs

Welzijn op Het Spectrum Het spectrum is een school in Delfgauw met het vignet welbevinden. Er heerste op de school gedurende langere tijd onderhuidse onrust en pestgedrag. Met een schoolbreed plan- met betrokkenheid van de ouders- is hiervan werk gemaakt. Het...

Taalvorming: de kunst van communicatie door het leven heen

Taal bewust: hoe verweven is taal met ons leven? Bij levensbedreigende situaties vragen we ons af: hoe lang kan een mens zonder eten of drinken? De vraag hoe lang een mens zonder taal kan wordt niet gesteld. Maar hoe groot is het aandeel van taalvorming in ons leven?...

Ingeschatte leestijd: 3 minuten

Wat we kunnen leren over zelfregulatie

De Marshmallowtest

Een kleuter zit alleen in een kamer met een verleidelijke en heerlijke marshmallow voor zich. Hij krijgt te horen: “Als je deze marshmallow niet opeet terwijl ik weg ben, krijg je er straks twee!” Met dit onderzoek, bedacht door psycholoog Walter Mischel in 1970, werd zelfregulatie gemeten. Maar wat weten we nu door dit onderzoek? En wat is zelfregulatie?

 

Zelfregulatie: De Superkracht

Zelfregulatie is het vermogen om je gedrag, emoties en gedachten te sturen. Hoewel het marshmallow-onderzoek beroemd is geworden als een indicator van zelfbeheersing, is het niet geheel betrouwbaar. Uit nieuwere studies blijkt dat er meer redenen zijn waarom kinderen iets lekkers al dan niet kunnen uitstellen. Factoren als bijvoorbeeld welvaart, armoede en kennis van de omgeving hebben ook invloed op iemands vermogen om een beloning uit te stellen.
Desondanks toonde het marshmallow-onderzoek aan dat mensen met een goede zelfregulatie meestal succesvoller zijn, zowel op leerprestaties als op hun gezondheid, productiviteit, zelfbeeld, vriendschappen en relaties. Ze kunnen beter plannen, doelen stellen en bereiken wat ze willen, zonder afgeleid te worden door de eerste de beste verleiding, zoals een marshmallow.
Zelfregulatie is geen vak zoals wiskunde of taal. Zelfregulatie is een leerproces en geen leerinhoud. Het is een vaardigheid die zich langzaam ontwikkelt in de prefrontale cortex van onze hersenen door de ontwikkeling van executieve functies. Deze ontwikkeling van executieve functies zijn pas rond het 25e levensjaar volledig klaar (Horeweg, 2023).

 

Executieve Functies: De Basis van Zelfregulatie

Executieve functies zijn de cognitieve processen die ten grondslag liggen aan zelfregulatie. Ze omvatten inhibitie (het vermogen om impulsen te onderdrukken), werkgeheugen (het vermogen om informatie vast te houden en te manipuleren), en cognitieve flexibiliteit (het vermogen om van perspectief te veranderen en flexibel te denken). Deze functies vormen de basis voor andere executieve vaardigheden en zijn cruciaal voor zelfregulatie (samen met metacognitie, maar dat is voor een ander blog) (Marulis et al., 2020). In de basisschoolleeftijd ontwikkelen de executieve functies, die nodig zijn voor zelfregulatie, zich het meest.

 

Het Geheime Wapen

Zelfregulatie is essentieel in het onderwijs. Maar zelfregulatie is niet hetzelfde als leerlingen loslaten en meer verantwoordelijkheid geven. Leerkrachten kunnen leerlingen helpen met zelfregulatie door hen te leren om hun executieve functies te verbeteren. En dat is het meest succesvol als je ze oefenent en verbetert waar je ze gebruikt. Er is namelijk weinig bewijs dat bijvoorbeeld het spelen van spelletjes waarbij één of meerdere executieve functies worden getraind, transfer biedt naar het leren in de klas. Daarom is het belangrijk om executieve functies te oefenen binnen de taak waarin je verbetering wilt zien (Van Camp et al., 2015). Bij “de Leerplaneet” draait alles om het ondersteunen van executieve functies en metacognitie ten behoeve van zelfregulatie. En dit is bij de Leerplaneet verweven in de dagelijkse routine van de klas. Leren tijdens het leren is cruciaal vanwege het transfer effect. Door een ondersteunende leeromgeving te bieden, zorgt de Leerplaneet ervoor dat leerlingen zich bewust worden van hun (leer)gedrag en leren ze zelfregulatie in verschillende contexten toe te passen.

 

Meer weten?

Wil je meer weten over zelfregulatie, executieve functies en metacognitie? Houd mijn volgende blog in de gaten, daar ga ik dieper in op het belang van metacognitie – het vermogen om na te denken over je eigen denkprocessen – en hoe dit kan bijdragen aan betere zelfregulatie. Je zult versteld staan van de eenvoudige dingen die een groot verschil kunnen maken!

www.deleerplaneet.nl

 

 

Referenties

Horeweg, A. (2023). Executieve functies ontwikkelen in de klas: Wat jij als leerkracht kunt doen. Pica.
Marulis, L. M., Baker, S. T., & Whitebread, D. (2020). Integrating metacognition and executive function to enhance young children’s perception of and agency in their learning. Early Childhood Research Quarterly, 50, 46–54. https://doi.org/10.1016/j.ecresq.2018.12.017
Van Camp, T., Vloerberghs, L., & Tijtgat, P. (2015). Krachtig leren, neurowetenschappelijk benaderd (1ste editie). Acco.

 

Laten we het gesprek starten

Ik ben benieuwd wat jij denkt over dit artikel. Deel je mening in een reactie – alvast bedankt!

Meer weten over Femke Rau?

Dit artikel is geschreven door:

Femke Rau
Op: 29 juli 2024

Plaats een reactie

0 reacties

Een reactie versturen

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Meer over Tip onderwijs

Wil jij meer artikelen lezen? Bekijk onze kennisbank.

Meer weten over Tip onderwijs? Bekijk de over ons pagina.

Op zoek naar een nieuwe onderwijs uitdaging? Bekijk onze vacatures.

 

Spel- of tikfout gezien? Laat het ons weten: mats@tiponderwijs.nl

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

📬 Blijf op de hoogte!

Ontvang de nieuwste onderwijstips en artikelen direct in je inbox.